 |
|
|
MENU |
Historia miasta Nysa jest jednym z najstarszych miast śląskich. Prawdopodobnie w X wieku istniała tu osada. Według Jana Długosza Nysę jako gród miał założyć Bolesław Krzywousty w 1134 r. Jednak nie odgrywał on wówczas większej roli, gdyż nadgraniczna kasztelania znajdowała się w pobliskim Otmuchowie. Sytuacja zmieniła się, gdy książę Bolesław I Wysoki ofiarował swemu synowi Jarosławowi kasztelanię otmuchowską wraz z przylegającymi do niej dobrami. Jarosław, który w latach 1198-1201 był biskupem wrocławskim, przekazał w testamencie swoim następcom na stolice biskupiej Nysę i kilkanaście wsi. Z czasem na tej bazie utworzono biskupie księstwo nysko-otmuchowskie, które sukcesywnie powiększało się, a Nysa stała się jego stolicą. Według przekazów w miejscu dzisiajszego kościoła, zwanego katedrą, stała niegdyś świątynia pogańska (X lub XI wiek). w 1198 roku biskup Jarosław miał konsekrować kościół św. Jakuba i św. Agnieszki. Nie wiadomo, czy to była pierwsza nyska świątynia, ponieważ źródła z 1240 roku wymieniają Kościół św. Jana Chrzciciela na Starym Mieście, patrona diecezji wrocławskiej, który umieszczony był w najstarszym herbie miejskim. Nysa po raz pierwszy została wzmiankowana w 1223 roku, kiedy to została ona lokowana na prawie flamandzkim (w 1308 roku została przeniesiona na prawo magdeburskie). Z początkiem XIV wieku wedle życzenia Henryka Probusa stała się miastem stołecznym Księstwa Nyskiego. Utworzone przez niego księstwo nyskie do 1810 roku (sekularyzacja dóbr kościelnych przez króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III) rozrastało się pod wzglęem terytorialnym, ludnościowym i prawnym gdyż posiadało i stanowiło swe prawa; np. prawo warzenia piwa czy mila zapowiednia. Nysa była znanym ośrodkiem edukacyjnym już od średniowiecza. Od 1417 roku istniała szkoła parafialna, przekształcona w następnych wiekach w znane gimnazjum. Pod wpływem obecności i działania biskupów, Nysa otrzymuje tytuł Śląskiego Rzymu głównie za sprawą licznych budowli sakrelnych miasta oraz fontanny Trytona z 1701 roku, wzorowanej na rzymskiej Fontana del Tritone. Klikadziesiąt lat przed Wrocławiem, w 1624 roku miasto otrzymało kolegium jezuickie Carolinum. Ukończył je przyszły król Rzeczypospolitej Michał Korybut Wiśniowiecki. W 1497 roku na rynku w Nysie został ścięty przedostatni książę opolski - Mikołaj II. Dogodne położenie miasta na przecięciu szlaków handlowych z Pragi i Kłodzka do Opola i dalej do Krakowa sprzyjało rozwojowi gospodarczemu miasta. W księstwie kwitł handel, organizowane były dwa targi w dniach św. Jakuba i św. Agnieszki, które gromadziły kupców z Austrii, Czech, Moraw i Węgier. Również rzemiosło przeżywało rozkwit; powstały m.in. cechy farbiarzy czy złotników. Dodatkowe przywileje jak np. prawo składu, prawo przymusu drogowego czy prawo bicia własnej monety przsparzały sławy i podnosiły rangę miasta. Nadawane kolejne przywileje gospodarcze i prawne powodują, żemiasto staje się poważnym importerem soli i handlu winem z Węgier i Nadrenii. Jednym z jawnych dowodów, iż Nysa była znaczącym ośrodkiem, jest wydana w 1493 roku w Norymberdze "Kronika Świata", któa ustawia miasto wśród znaczących ośrodków miejskich Europy Środkowo-Wschodniej. Drugim z dowodów jest herb Nysy na bramie wjazdowej Mostu Karola w Pradze, któyż to herb wisi obok herbów najznakomitszych miast czeskich. Jest to także znak historii miasta, gdyż Nysa wraz z nadejściem XIV wieku dostaje się pod panowanie czeskich Luksemburgów, a następnie Habsburgów i na wieki zostaje oderwana od państwa polskiego. Okres wojny trzydziestoletniej to czas upadku miasta. Od 1741 roku Nysa jest pod panowaniem Prus i staje się miastem-twierdzą. zmienia to całkowicie charakter miasta, lecz zdaje egzamin podczas obrony miasta przed wojskami Napoleona. Jednocześnie jednak statut miasta-twierdzy doprowadza do ogromnych zniszczeń. Dowodem tego są kule armatnie wmurowane w Dom Starej Wagi. Ostatnim razem zamieniono miasto w twierdzę w 1945 roku. Najgorszy pogrom miasta odbył się w marcu 1945 roku, kiedy podczas zajmowania przez Armię Czerwoną zniszczonych zostało wiele budynków, m.in. gotycka 94-metrowa wieża ratuszowa, najwyższa jak dotąd budowla miasta. Ogółem zniszczeniu uległo około 80% zabudowy miasta.
Nysa pomimo wielu zniszczeń wojennych (szczególnie ostatniej wojny, gdy legło w gruzach około 80% zabudowy miejskiej) posiada wiele obiektów godnych uwagi:
Nieprzerwanie od 2001 r. działa w Nysie, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa, która powstała wedle koncepcji prof. Ryszarda Knosali, który jest dziś rektorem tej uczelni. W Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej kształcić się można w następujących kierunkach i specjalnościach:
PWSZ odwołuje się tradycjami do słynnego gimnazjum jezuickiego Carolinum Oprócz tego na terenie Gminy Nysa funkcjonuje 15 szkół podstawowych (dwanaście publicznych i trzy niepubliczne), 5 gimnazjów (cztery publiczne, jedno niepubliczne prowadzone przez Diecezję Opolską), 4 licea ogólnokształcące, 4 szkoły zawodowe oraz szkoły policealne. W Nysie działa także oddział Wyższej Szkoły Teologiczno-Humanistycznej w Podkowie Leśnej.
Nysa jest ważnym ośrodkiem przemysłowym i gospodarczym, zarówno w województwie opolskim jak i w skali całego kraju. W mieście wyróżnić możemy przemysł metalowy, maszynowy, spożywczy i budowlano-montażowy. Do największych zakładów obecnie należą:
Do większych zakładów, które jeszcze niedawno istniały w Nysie można zaliczyć: Zakład Urządzeń Przemysłowych S.A. zajmujący się produkcją urządzeń dla przemysłu chemicznego, energetycznego, cukrowniczego i ochrony środowiska oraz Garbarską Spółdzielnię Pracy Asko, która była jedną z najnowocześniejszych zakładów garbarskich w Polsce. Ponadto w mieści bardzo intensywnie rozwija się branża handlowa i usługowa. W mieście powstaje wiele nowych sklepów i punktów usługowych. Powoduje to, że miasto jest postrzegane jako atrakcyjny cel zakupów i jest chętnie odwiedzane także przez obywateli czeskich. Szacuje się, że w ciągu tygodnia odwiedza Nysę około 20 tys. Czechów. W mieście istnieją również stacje benzynowe, stacje obsługi samochodów m.in. Fiat, Renault, Seat, Ford. Istnieją liczne biura leasingowe, banki, towarzystwa ubezpieczeniowe, liczne hurtownie i składy. W lipcu 2004 r. powstała Nyska Regionalna Izba Gospodarcza, założona z inicjatywy przedsiębiorców regionu nyskiego. Izba ta jest dobrowolną organizacją samorządu gospodarczego, zrzeszającą firmy z różnych branż gospodarki i reprezentującą interesy zrzeszonych w niej podmiotów gospodarczych. W lutym 2005 r. została przyjęta w poczet członków Krajowej Izby Gospodarczej. W Nysie mieści się także Podstrefa Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, która została ulokowano na terenach poprzemysłowych, liczących 4,7 ha. Na dzień dzisiejszy nie zainwestował tam żaden inwestor, a władze miejskie planują ulokowanie nowych terenów inwestycyjnych w innym miejscu i będą się starać o przeniesienie właśnie tam owej Podstrefy.
Znani NYSANIE i związani z naszym miastem Z miastem Nysa związani byli m.in.:
Rada MiejskaW skład Rady Miejskiej w Nysie wchodzi 23 radnych. Wybierani oni są w wyborach bezpośrednich i proporcjonalnych co cztery lata. Obecnym Przewodniczącym Rady jest Feliks Kamienik.Skład Prezydium:
|
|
Prawa autorskie (C) Klub Sportowy POLONIA |
